JEDZ i oświadczenia wykonawcy: co złożyć z ofertą, a co na wezwanie
Oświadczenie wstępne, JEDZ i podmiotowe środki dowodowe to trzy różne rzeczy składane w różnym momencie. Wyjaśniamy, co kiedy i kto podpisuje.
W przetargu składasz dwa rodzaje papierów o sobie. Najpierw oświadczasz, że nie podlegasz wykluczeniu i spełniasz warunki udziału. Potem, zwykle dopiero gdy Twoja oferta wygrywa ocenę, udowadniasz to dokumentami. Pomylenie tych etapów to jedna z najczęstszych przyczyn stresu przy pierwszych ofertach: firma zbiera referencje i zaświadczenia, których nikt jeszcze nie żąda, a zapomina o oświadczeniu, bez którego oferta nie przejdzie.
Dwa etapy: oświadczenie teraz, dowody później
Ustawa Prawo zamówień publicznych opiera się na zasadzie “najpierw deklaracja, potem dowód”:
- Z ofertą wykonawca dołącza oświadczenie o niepodleganiu wykluczeniu i spełnianiu warunków udziału w postępowaniu, w zakresie wskazanym przez zamawiającego (art. 125 ust. 1 Pzp). To wstępne potwierdzenie.
- Na wezwanie wykonawca, którego oferta została najwyżej oceniona, składa podmiotowe środki dowodowe, czyli dokumenty potwierdzające to, co zadeklarował. Zamawiający wyznacza na to termin: w trybie podstawowym nie krótszy niż 5 dni, a w postępowaniach od progów unijnych nie krótszy niż 10 dni od dnia wezwania.
Dzięki temu nie musisz dołączać do każdej oferty kompletu zaświadczeń. Musisz za to złożyć prawdziwe oświadczenie - podanie nieprawdziwych informacji może samo w sobie być podstawą wykluczenia.
JEDZ czy oświadczenie? Zależy od progu
Postępowania od progów unijnych: JEDZ
JEDZ, czyli Jednolity Europejski Dokument Zamówienia, to ustandaryzowany formularz używany w całej Unii Europejskiej. Składasz go w postępowaniach o wartości równej lub wyższej od progów unijnych. Zamawiający zwykle udostępnia go w dokumentacji albo wskazuje narzędzie, w którym go wypełnisz.
JEDZ ma kilka części:
- część II - informacje o wykonawcy, w tym czy korzysta z zasobów innych podmiotów i czy przewiduje podwykonawców,
- część III - podstawy wykluczenia, m.in. wyroki karne, zaległości podatkowe i składkowe, niewypłacalność, poważne naruszenia obowiązków zawodowych,
- część IV - kryteria kwalifikacji, czyli warunki udziału; zamawiający może pozwolić na ogólne oświadczenie o spełnieniu wszystkich warunków (tzw. sekcja alfa),
- część VI - oświadczenia końcowe.
JEDZ w postępowaniu unijnym podpisujesz kwalifikowanym podpisem elektronicznym.
Postępowania poniżej progów unijnych: oświadczenie z art. 125
W trybie podstawowym wykonawca składa oświadczenie, o którym mowa w art. 125 ust. 1 Pzp, zwykle na wzorze dołączonym do SWZ. Treść jest podobna do JEDZ, ale formularz jest krótszy. Poniżej progów unijnych oświadczenie można podpisać podpisem kwalifikowanym, zaufanym albo osobistym, o ile SWZ nie stanowi inaczej.
Wzór zamawiającego warto wypełnić, a nie zastępować własnym. Jeśli we wzorze są pola do wyboru (“podlegam / nie podlegam”, “polegam / nie polegam na zasobach”), zaznacz właściwą opcję - puste pole bywa źródłem wezwań i nieporozumień.
Oświadczenie sankcyjne
Od 2022 roku zamawiający wykluczają wykonawców na podstawie ustawy o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz przepisów unijnych o środkach ograniczających. Większość zamawiających dołącza do SWZ osobny wzór oświadczenia w tym zakresie albo wkomponowuje go w oświadczenie z art. 125. Sprawdź, czy jest wymagane, i nie pomijaj go.
Kto składa oświadczenie
To częsty punkt błędów przy ofertach wspólnych i przy korzystaniu z cudzych zasobów.
| Sytuacja | Kto składa oświadczenie lub JEDZ |
|---|---|
| wykonawca samodzielny | wykonawca |
| konsorcjum, spółka cywilna jako wykonawcy wspólni | każdy z wykonawców wspólnie ubiegających się o zamówienie, osobno |
| wykonawca polega na zasobach innego podmiotu (np. jego doświadczeniu) | wykonawca oraz podmiot udostępniający zasoby, osobno |
| podwykonawca, na którego zasobach wykonawca nie polega | zależy od SWZ - zwykle nie jest wymagane |
Przy korzystaniu z zasobów innego podmiotu (art. 118 Pzp) potrzebne jest też zobowiązanie podmiotu udostępniającego zasoby albo inny dowód, że wykonawca realnie będzie nimi dysponował. Przy doświadczeniu obowiązuje zasada, że podmiot udostępniający musi zrealizować usługi lub roboty, do których realizacji te zdolności są wymagane.
Podmiotowe środki dowodowe: co zwykle przychodzi na wezwanie
Katalog dokumentów, których zamawiający może żądać, określa rozporządzenie w sprawie podmiotowych środków dowodowych oraz innych dokumentów lub oświadczeń, jakich może żądać zamawiający od wykonawcy. Najczęściej spotykane:
- odpis lub informacja z KRS albo z CEIDG (zamawiający może je pobrać samodzielnie z bezpłatnej bazy, jeśli wskażesz dane umożliwiające dostęp),
- informacja z Krajowego Rejestru Karnego,
- zaświadczenia z urzędu skarbowego i ZUS o niezaleganiu,
- wykaz usług, dostaw lub robót z dowodami należytego wykonania, np. referencjami,
- wykaz osób skierowanych do realizacji zamówienia,
- wykaz narzędzi i urządzeń,
- dokumenty potwierdzające ubezpieczenie OC lub sytuację finansową.
Rozporządzenie określa też, jak “świeże” mają być niektóre dokumenty. Dokumenty muszą być aktualne na dzień ich złożenia, więc sprawdzaj daty wydania, zanim wyślesz stary plik z archiwum.
Przedmiotowe a podmiotowe środki dowodowe
To dwa różne pojęcia:
- podmiotowe dotyczą wykonawcy: czy nie podlega wykluczeniu i czy spełnia warunki,
- przedmiotowe dotyczą tego, co oferujesz: np. karty katalogowe sprzętu, certyfikaty, próbki.
Przedmiotowe środki dowodowe składa się zwykle razem z ofertą. Czy ich braki da się uzupełnić, zależy od tego, co zamawiający przewidział w ogłoszeniu i SWZ.
Błędy w oświadczeniach, które się mszczą
- Wypełnienie oświadczenia tylko przez lidera konsorcjum. Każdy wykonawca wspólny składa własne.
- Brak oświadczenia podmiotu udostępniającego zasoby. Jeśli powołujesz się na cudze doświadczenie, ten podmiot też składa oświadczenie.
- Podpis niewłaściwej osoby. Oświadczenie podpisuje osoba uprawniona do reprezentacji według KRS lub CEIDG albo pełnomocnik z pełnomocnictwem.
- Deklaracja “spełniam” bez pokrycia. Jeśli potem nie złożysz dokumentów potwierdzających, oferta zostanie odrzucona, a wadium może zostać zatrzymane.
- Stary wzór. Zamawiający potrafi w trakcie postępowania opublikować nowy wzór oświadczenia. Używaj aktualnego.
- Rozbieżności między oświadczeniem a ofertą, np. różni podwykonawcy wskazani w dwóch miejscach.
Pozostałe formalne powody odpadnięcia omawiamy w artykule odrzucenie oferty w przetargu, a to, gdzie w SWZ szukać listy wymaganych oświadczeń, w tekście czym jest SWZ i jak ją czytać.
Czy błąd w oświadczeniu da się naprawić
Ustawa przewiduje procedurę naprawczą. Jeśli wykonawca nie złożył oświadczenia lub podmiotowych środków dowodowych albo złożone są niekompletne lub zawierają błędy, zamawiający co do zasady wzywa do ich złożenia, poprawienia lub uzupełnienia w wyznaczonym terminie (art. 128 ust. 1 Pzp). Może też żądać wyjaśnień.
Trzy zastrzeżenia:
- taka szansa pojawia się zwykle raz, więc uzupełnienie musi być kompletne i poprawne,
- co do zasady uzupełniany dokument musi potwierdzać, że warunek był spełniony już w terminie składania ofert, a nie “od jutra”,
- procedura nie dotyczy treści oferty - formularza ofertowego, ceny czy deklaracji w kryteriach nie uzupełnisz w ten sposób.
Lista kontrolna oświadczeń
- Wiem, czy składam JEDZ, czy oświadczenie z art. 125 (i na czyim wzorze).
- Oświadczenie składa każdy wykonawca wspólny i każdy podmiot udostępniający zasoby.
- Mam zobowiązanie podmiotu udostępniającego zasoby, jeśli z nich korzystam.
- Dołączyłem oświadczenie sankcyjne, jeśli SWZ go wymaga.
- Oświadczenia podpisała osoba uprawniona, właściwym rodzajem podpisu.
- Mam przygotowane dokumenty, których zamawiający zażąda na wezwanie, i sprawdziłem ich daty.
Gdzie pomaga SEZAM
W SEZAM oświadczenia i wykazy, które wystawiasz sam, mogą zostać złożone do pliku DOCX na podstawie danych z profilu firmy: system czyta z SWZ, jakie pola musi mieć dany dokument, i pyta tylko o to, czego brakuje. Tam, gdzie zamawiający narzucił własny wzór, dostajesz wskazówkę, żeby wypełnić oryginał. Dokument zatwierdzasz i podpisujesz Ty - SEZAM jest drugim okiem, a nie pełnomocnikiem.
Załóż darmowe konto i ustaw radar Konto i radar przetargów są darmowe, bez karty i bez abonamentu. Radar podsyła nowe ogłoszenia dopasowane do profilu firmy, a analizę dokumentacji uruchamiasz tylko wtedy, gdy chcesz: pierwsze sprawdzenie SWZ kosztuje 10 zł, każde kolejne 50 zł. SEZAM jest drugim okiem - pomaga niczego nie przeoczyć, ale nie gwarantuje wyniku postępowania i nie podejmuje decyzji za Ciebie.Najczęstsze pytania
Co to jest JEDZ?
JEDZ, czyli Jednolity Europejski Dokument Zamówienia, to ustandaryzowane oświadczenie wykonawcy o braku podstaw wykluczenia i spełnianiu warunków udziału. Składa się go w postępowaniach o wartości równej lub wyższej od progów unijnych jako wstępne potwierdzenie, a dokumenty zamawiający żąda później.
Czy w postępowaniu poniżej progów unijnych składa się JEDZ?
Zwykle nie. Poniżej progów unijnych wykonawca składa oświadczenie, o którym mowa w art. 125 ust. 1 Pzp, najczęściej na wzorze dołączonym do SWZ. Zawsze sprawdź w SWZ, jakiego formularza wymaga zamawiający.
Kto podpisuje JEDZ w konsorcjum?
Przy ofercie wspólnej oświadczenie lub JEDZ składa każdy z wykonawców wspólnie ubiegających się o zamówienie, każdy w swoim imieniu i podpisany przez osoby uprawnione do jego reprezentacji. Własne oświadczenie składa także podmiot udostępniający zasoby.
Czym są podmiotowe środki dowodowe?
To dokumenty potwierdzające to, co wykonawca zadeklarował w oświadczeniu: np. odpis z KRS, zaświadczenia, wykaz usług z referencjami. Zamawiający wzywa do ich złożenia co do zasady wykonawcę, którego oferta została najwyżej oceniona, i wyznacza termin.
Czy można poprawić błąd w JEDZ lub oświadczeniu?
Często tak - ustawa przewiduje wezwanie do złożenia, poprawienia lub uzupełnienia oświadczeń i dokumentów, a także wezwanie do wyjaśnień. Taka szansa zwykle zdarza się raz, więc poprawka musi być kompletna. Wyjątkiem są sytuacje, w których poprawa prowadziłaby do zmiany treści oferty.
Przeczytaj też
Stan prawny na 26 września 2026: ustawa z 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych wraz ze zmianami obowiązującymi od 1 stycznia 2026 r. Artykuł ma charakter informacyjny i nie jest poradą prawną. Przed złożeniem oferty sprawdź aktualne przepisy oraz dokumenty konkretnego postępowania - wiążą Cię zapisy SWZ, a nie ogólne omówienie.